Odpowiedzialny seks to nie tylko kwestia świadomych wyborów, ale również wyraz troski o własne zdrowie. Choroby weneryczne to choroby przenoszone głównie drogą płciową, przed którymi możemy się ochronić dzięki kilku podstawowym zasadom. Jak dochodzi do zakażenia chorobami wenerycznymi? Jak się przed nimi uchronić?
Najczęściej występujące choroby weneryczne - objawy
Choroby weneryczne to grupa zakażeń przenoszonych zazwyczaj drogą płciową. Mogą być wywołane przez różne patogeny: bakterie, wirusy, pasożyty lub pierwotniaki. Do zakażenia chorobami wenerycznymi najczęściej dochodzi podczas kontaktów seksualnych - zarówno oralnych, analnych, jak i waginalnych.
Nieleczone choroby przenoszone drogą płciową oraz zbyt późno zdiagnozowane mogą prowadzić do poważnych konsekwencji dla naszego zdrowia. Wśród ich skutków możemy wymienić m.in. przewlekłe stany zapalne, bezpłodność, nowotwory, a w skrajnych przypadkach nawet śmierć.
Najczęściej diagnozowane choroby weneryczne to:
Kiła (syfilis)
To choroba bakteryjna wywołana przez krętka bladego. W początkowym stadium może objawiać się owrzodzeniami na narządach rodnych, na ustach lub w okolicy odbytu. Leczenie kiły opiera się na stosowaniu antybiotyków. W ciężkich przypadkach konieczna może być również hospitalizacja.
Rzeżączka
To choroba bakteryjna, która należy do najczęściej diagnozowanych chorób wenerycznych na świecie. U kobiet objawia się m.in. upławami, obfitymi miesiączkami, zaburzeniami cyklu. W poważniejszych przypadkach objawia się stanami zapalnymi jajowodów, które mogą prowadzić nawet do bezpłodności.
U mężczyzn rzeżączka objawia się ropną wydzieliną z cewki moczowej, bólem przy oddawaniu moczu i niekiedy krwiomoczem. Leczenie rzeżączki również polega na stosowaniu antybiotyków.
Chlamydioza (chlamydia)
To choroba bakteryjna wywołana przez bakterię chlamydia trachomatis, która często przebiega bezobjawowo. U kobiet chlamydia może prowadzić do zapalenia narządów rodnych, do nadżerek szyjki macicy, do poronień oraz problemów z zajściem w ciążę. Niekiedy chlamydia może skutkować bezpłodnością. Leczenie chlamydii polega na antybiotykoterapii.
AIDS (zespół nabytego niedoboru odporności)
AIDS to choroba wirusowa wywołana przez wirusa HIV. We wczesnym stadium może objawiać się wysypką, powiększonymi węzłami chłonnymi, osłabieniem i nawracającą gorączką. W późniejszych stadiach AIDS przebiega bezobjawowo, niemniej jednak prowadzi do upośledzenia odporności, które może skutkować zapaleniem płuc, gruźlicą, czy nawet nowotworami. Nieleczone AIDS prowadzi do śmierci w ciągu 2-3 lat od rozwoju zaawansowanego stadium choroby.
Obecnie nie ma skutecznych leków na wyleczenie AIDS. Leczenie opiera się na stosowaniu terapii antyretrowirusowej, która spowalnia rozwój choroby i znacząco poprawia jakość życia pacjentów. Osoby zakażone wirusem AIDS muszą jednak przyjmować leki do końca życia.
Wirus HPV (wirus brodawczaka ludzkiego)
HPV to jedna z najczęstszych infekcji wirusowych przenoszonych drogą płciową. HPV ma wiele podtypów, a objawy oraz skutki wirusa zależne są od konkretnego podtypu. Niektóre podtypy HPV mogą wywołać kłykciny kończyste, czyli miękkie brodawki narządów płciowych. Typ 16 i 17 HPV z kolei w głównej mierze są przyczyną raka szyjki macicy.
Obecnie w Polsce dostępne są jednak szczepionki na HPV, które nie tylko zwiększają ochronę przed zakażeniem, ale i zmniejszają ryzyko wystąpienia powikłań zakażenia.
Rzęsistkowica
To choroba pasożytnicza wywołana przez rzęsistka pochwowego. Najczęściej objawia się świądem narządów rodnych, obfitymi upławami oraz bólem podczas stosunku. Leczenie polega na stosowaniu leków przeciwpasożytniczych.
Odpowiedzialny seks - zasady
Zakażenie chorobami wenerycznymi zgodnie z literaturą najczęściej dotyka osoby młode, osoby, które prowadzą bardzo aktywne życie seksualne i często zmieniają partnerów seksualnych, osoby, które preferują przygodny seks, oraz osoby, które nie stosują żadnego zabezpieczenia podczas stosunków seksualnych.
Czynniki zwiększające ryzyko zakażenia to również:
-
Alkohol i narkotyki - pod wpływem alkoholu lub narkotyków wzrasta ryzyko ryzykownych zachowań seksualnych, takich jak brak zabezpieczenia, stosunek seksualny z nieznaną osobą itd. Takie zachowania znacznie zwiększają ryzyko zakażenia,
- Kontakty seksualne podczas miesiączki - zwiększają ryzyko transmisji chorób przenoszonych za pomocą krwi, takich jak HIV oraz wirusowe zapalenie wątroby typu B.
Najskuteczniejszym sposobem ochrony przed chorobami wenerycznymi są profilaktyczne działania, które wymagają zachowania kilku podstawowych zasad. Profilaktyka chorób wenerycznych powinna obejmować:
-
Antykoncepcję barierową - stosowanie prezerwatyw podczas stosunków seksualnych to podstawowy środek ochrony przed chorobami przenoszonymi drogą płciową. Warto jednak pamiętać, że prezerwatywy nie zapewnią 100-procentowego bezpieczeństwa,
-
Szczepienia ochronne - W Polsce istnieje możliwość wykonywania szczepienia przeciwko HPV oraz HBV. Szczepionki chronią przed zakażeniem oraz zmniejszają ryzyko powikłań zakażenia,
-
Regularne badania w kierunku chorób wenerycznych - W Polsce można bezpłatnie wykonać testy na kiłę, HIV oraz HCV. Badania w kierunku chorób wenerycznych zaleca się wykonywać regularnie w szczególności w przypadku częstych kontaktów seksualnych z różnymi partnerami. Wczesna diagnoza daje szansę na wdrożenie odpowiedniego leczenia i całkowite wyleczenie lub spowolnienie rozwoju choroby,
-
Świadomy wybór, czyli badania partnera - każdy z nas ma prawo wymagać od partnera lub partnerki aktualnych wyników badań w kierunku chorób wenerycznych.
Co zrobić, w przypadku podejrzenia choroby wenerycznej?
Wczesne rozpoznanie i rozpoczęcie leczenia choroby wenerycznej pozwala zapobiec nie tylko jej rozwojowi, ale i chroni przed poważnymi powikłaniami. Jeżeli zauważasz u siebie objawy, które mogą wskazywać na chorobę przenoszoną drogą płciową, zrezygnuj z wszelkich kontaktów seksualnych, które mogłyby skutkować przeniesieniem infekcji na inne osoby.
Jednocześnie jak najszybciej zgłoś się do lekarza wenerologa lub dermatologa-wenerologa. Specjalista przeprowadzi odpowiednią diagnozę, zleci badania i zaproponuje właściwe leczenie. Jeżeli istnieje ryzyko, że mogłaś(-eś) zarazić chorobą weneryczną inną osobę, poinformuj ją o tym. To pozwoli zgłosić się na badanie i w razie potrzeby, rozpocząć odpowiednie leczenie.
