Witamina B12 odgrywa bardzo ważną rolę w naszym organizmie, a jej braki mogą skutkować poważnymi konsekwencjami dla naszego zdrowia. Jak się jednak okazuje, szkodliwy może być także jej nadmiar. Czy witaminę B12 można przedawkować? Czym może to skutkować?
Rola witaminy B12 w organizmie
Witamina B12 nazywana również kobalaminą to witamina rozpuszczalna w wodzie, która odgrywa kluczową rolę dla prawidłowego funkcjonowania organizmu. Witamina B12 jest m.in. niezbędna do produkcji krwinek czerwonych w szpiku kostnym, dodatkowo bierze udział w przekaźnictwie nerwowym, wspiera funkcjonowanie układu nerwowego oraz bierze udział w metabolizmie węglowodanów i tłuszczów.
Niedobory witaminy B12 mogą natomiast prowadzić do poważnych konsekwencji zdrowotnych, takich jak anemia, zaburzenia neurologiczne i funkcji poznawczych czy zwiększone ryzyko rozwoju chorób sercowo-naczyniowych. Ważne jest więc regularne monitorowanie poziomu witaminy B12, w szczególności u osób, które są narażone na jej braki: osób stosujących dietę wegańską lub wegetariańską oraz osób starszych.
Kontrola poziomu witaminy B12 jest również ważna dlatego, aby móc wykryć jej ewentualny nadmiar, który także może skutkować negatywnymi skutkami dla naszego zdrowia.
Witamina B12 - czy można ją przedawkować?
Jak wynika z artykułu z 2022 r., aktualnie szacuje się, że hiperwitaminoza, czyli nadmiar witaminy B12 we krwi występuje częściej niż jej niedobór. Jako jedną z przyczyn hiperwitaminowy wymienia się nadmierną podaż w wyniku niekontrolowanej suplementacji lub w wyniku leczenia witaminą B12, które nie jest odpowiednio kontrolowane. W szczególności do “przedawkowania” witaminy B12 może dojść w wyniku podawania zastrzyków z witaminą.
Skutki nadmiaru witaminy B12 są zazwyczaj niegroźne dla naszego zdrowia, a z racji tego, że jest ona witaminą rozpuszczalną w wodzie, jej nadmiar zazwyczaj wydalany jest wraz z moczem.
Jak rozpoznać nadmiar witaminy B12?
Nadmiar witaminy B12 w organizmie może objawiać się:
Warto wiedzieć, że wzrost stężenia witaminy B12 we krwi może również świadczyć o poważnych chorobach, m.in. o chorobach wątroby, przewlekłej białaczce szpikowej, przewlekłym zapaleniu wątroby lub o niewydolności nerek.
Niektóre badania pokazują również związek między nadmiarem witaminy B12 a zwiększonym ryzykiem zachorowania na nowotwory. Jedno z badań przeprowadzone przez naukowców z Norwegii wykazało, że suplementacja witaminą B12 i folianami zwiększa ryzyko rozwoju nowotworu płuc.
Inne francuskie badanie z kolei pokazało, że utrzymywanie się wysokiego poziomu witaminy B12 w organizmie wiązało się z wysoką częstotliwości występowania nowotworów w ciągu 5 lat, w przeciwieństwie do przejściowego podwyższenia jej stężenia. Naukowcy w tym badaniu podkreślili jednak, że podwyższony poziom witaminy B12 nie był spowodowany suplementacją, a innymi czynnikami.
W jakiej formie dostarczać witaminę B12?
Najlepszym źródłem o najwyższej przyswajalności witaminy B12 są produkty żywnościowe, które zawierają jej duże ilości. Są to głównie produkty pochodzenia zwierzęcego, zwłaszcza wątróbka, podroby i ryby. Niestety dostarczanie witaminy B12 naturalnymi sposobami nie jest dla każdego możliwe, dlatego weganie czy wegetarianie, mogą skorzystać z alternatywy, jaką są suplementy diety.
Witamina B12 możemy dostarczać do organizmu w formie klasycznego suplementu diety, czyli tabletek z cyjanokobalaminą lub metylokobalaminą. Dla osób, które mają trudności z połykaniem tabletek, alternatywą będą aerozole z witaminą B12, które najczęściej podaje się pod język. Z kolei dla osób o dużych niedoborach najczęściej lekarz zaleca suplementację domięśniową za pomocą zastrzyków, które mają natychmiastowe działanie i o wiele lepszą wchłanialność niż tabletki czy aerozole.
